Let's talk paper — Robert Rost in gesprek met Vincent de Boer
Vincent de Boer (1988) is een bekend Nederlandse kunstenaar, woonachtig en werkzaam in Utrecht. Hij studeerde af aan de HKU in 2010 met een BA in Grafisch Ontwerp.
Gedreven door een fascinatie voor de sporen die na het maken van kalligrafische bewegingen en het maken van markeringen achterblijven, onderzoekt hij in zijn werk de kalligrafie.
Kalligrafie als discipline en kunstvorm fascineert hem al sinds zijn jeugd — hij werd er door gegrepen en heeft zich er sindsdien in bekwaamd. Steeds zocht hij de grenzen er van op door zichzelf nieuwe technische uitdagingen op te leggen.
Zijn werk is gevierd en internationaal tentoongesteld, maar gelukkig ook nog steeds in Nederland op vele plaatsen te zien. Bijvoorbeeld op de recente h3h Biënnale A Deeper Shade of Soul in Oosterhout (21 juni t/m 03 augustus 2025).
Die biënnale vindt traditiegetrouw plaats op het unieke landschappelijke kloosterterrein van de Heilige Driehoek.
Op dat terrein staan drie prachtige kloosters — alledrie nog in functie — die driehoeksgewijs aan elkaar grenzen.
Sint-Catharinadal, bewoond door de zusters norbertinessen. De Onze Lieve Vrouwe Abdij, bewoond door de zusters benedictinessen. En de Sint-Paulusabdij, bewoond door de gemeenschap Chemin Neuf.
Op de biënnale kwam het werk van 20 kunstenaars samen in een tentoonstelling die gecureerd was door Nanda Janssen.
Bezieling en zingeving vormden de grondtoon van deze biënnale waarin de verbinding tussen religie, kunst en leven vorm krijgt.
Namens GERSTAECKER bezocht Robert Rost hem op die biënnale. Hij sprak met hem over zijn fascinatie voor de complexiteit die kan schuilen in een ogenschijnlijk eenvoudige penseelstreek. Over zijn kennis en passie van materiaal. En over hoe zich in de nuance van één enkele penseelstreek een heel verhaal vol poëzie kan concentreren.
Wij lopen door naar de kapel van Sint-Catharinadal, waar Vincent de namen en sterfdata van alle zusters Norbertinessen kalligrafeert op een brede, tientallen meter lange rol papier.
Elke dag tijdens de avond-officie worden namelijk alle zusters herdacht die ooit op die bewuste dag zijn gestorven — en de orde bestaat al sinds 1271 en het klooster in Oosterhout sinds 1647! Een betekenisvol ritueel dat door het schrijven van de namen door Vincent wordt onderstreept. Net als in het kloosterleven staan in zijn tekenpraktijk herhaling, orde, ritme, regelmaat en toewijding centraal.
We stappen de koele kapel binnen en betreden een ruimte waarin we direct tegen de grote tekenmachine waaraan Vincent zit te werken aankijken. Die machine fungeert als monumentale sculptuur waar de tekening doorheen loopt — het is een analoge machine, een werkstation en een kunstwerk van Jonas Wijtenburg inéén.
Het is één van de drie tekenmachines die Jonas maakte voor Vincent. Aan de achterzijde zit Vincent in opperste concentratie te schrijven, aan de voorzijde verschijnen alle namen van de zusters, strak opgelijst op de rol. Om de namen leesbaar te presenteren aan deze zijde, schrijft hij de namen aan de werkzijde ondersteboven.
Gevangen in zijn aandacht voor zijn werk, heeft Vincent niet door dat we al zijn gearriveerd — en ook de grote groep bezoekers die staan te kijken kan hem niet uit zijn concentratie halen.
We herkennen de materialen die hij vandaag gebruikt, zoals de grote rol papier van 50 meter lang, die GERSTAECKER speciaal op zijn verzoek in het assortiment heeft opgenomen. Maar ook de I LOVE ART penselen die hij voor dit project heeft geselecteerd.
Zodra hij besluit een korte pauze te nemen om zijn armen, handen en ogen wat rust te geven, krijgen we de gelegenheid om boven een welkome lunch even met Vincent te spreken.
We beginnen het gesprek met waar het allemaal ooit begon.
Vincent vertelt hoe hij al op jonge leeftijd bezig was met lettertekenen. Hoe hij op school covers maakte voor zijn werkstukken. En hoe hij met zijn broer Guido cd-hoezen natekende en kopieën verkocht op school.
Hij herinnert het zich allemaal nog goed en zijn ogen glunderen bij het ophalen van al deze herinneringen. Zijn ogen stralen trouwens gedurende het hele gesprek en zijn passie voor zijn vak spat er vanaf als hij erover spreekt.
Onder invloed van de beeldtaal van de hip-hop straatcultuur breidde hij als jongeling zijn kennis en ervaring uit. Tijdens zijn studie grafisch vormgeving aan de HKU had het vak Typgrafie zijn volledige aandacht, hoewel Vincent al wel duidelijk wist dat hij geen typograaf wilde worden.
Vincent — ‘Tijdens mijn tijd op de academie ben ik allerlei ontwerpers en kunstenaars op gaan zoeken. Ook als het niet direct over lettering of kalligrafie was dat heel leerzaam — juist buiten je eigen domein om. Ik heb er veel aan gehad.’
Robert — ‘Heb je nu nog grote helden, nu je zelf zo ver bent gekomen en professioneel in vak zit?’
Vincent —‘Ik vind Lee Ufan een heel bijzondere kunstenaar. Maar ook Moebius vind ik helemaal te gek. Verder heb ik veel met muzikanten, maar dat gaat dan niet meer over vorm, maar vooral over aandacht en wat voor experimenten ze toelaten.’
Robert — ‘Hier op de Biënnale schrijf je allemaal namen, maar vaak werk je ook aan de machine met alleen patronen die vanzelf lijken te ontstaan. Hiervoor lijk je niet met een ontwerp te werken?’
Vincent — ‘Dat is echt ‘improvisatietekenen’. Dat is heel systematisch en daarin spreek ik wel met mezelf bepaalde beperkingen af, bijvoorbeeld deze rol wil ik alleen maar hoekig, of een rol met maar vijf kleuren. Het is steeds van, dit is de standaard, horizontale streepjes, een symmetrische compositie etc. en dan wil ik één ding invoegen. Vaak heel gedoseerde aanpassingen aan de standaard.’
Robert — ‘Alsof je steeds een stukje van de codering verandert?’
Vincent — ‘Ja precies, dat is het echt. Je mag nu met vijf kleuren en dan denk ik, wow wat een mogelijkheden.’
Robert — ‘Met welke materialen werk je zoal? Inkt, papier en penselen?’
Vincent — ‘Ja en dan is het Wenhzou papier, dat jullie gelukkig in drie maten verkopen, op het moment echt mijn favoriet materiaal om op te werken. Het is heel lang en het past perfect in één van mijn andere werkopstellingen. Het fijne is dat het ook zo soepel is en het niet in de stand van mijn roller gaat staan.
Bij een penseel selecteer ik op hoe ‘scherp’ het kan zijn en welke textuur het na laat.’
Robert — ‘Je gebruikt voor dit project de I LOVE ART penselen van GERSTAECKER, maar die zijn redelijk goedkoop en niet persé professioneel? We zouden niet meteen verwachten dat je daar zo weg van zou zijn.’
Vincent — ‘Klopt, maar dat is dan ook meteen mijn tip: elke werkwijze vraagt weer iets anders, stel je open voor alle opties! Zo kocht ik ooit een kinderhobbypenseel in Japan dat inmiddels al zes jaar mijn dagelijkse favoriet is! Het ziet er niet uit, maar ik heb er volop plezier van. Helaas kan ik het niet meer opnieuw vinden.’
Robert — ‘Vind je de grip dan ook zo handig op dit I LOVE ART penseel?’
Vincent — ‘Nee de grip maakt me eigenlijk niet uit. Hoewel ik het wel lekker vind nu als ik het penseel tussentijds even moet wegleggen, dan weet ik dat ie niet wegglipt in mijn verfbakje. Natuurlijk haalt dit penseel het niet bij de duurzaamheid van een penseel als het da Vinci 1800 penseel, dat echt jarenlang meegaat. Maar het is scherper in contrast tussen dik (verticaal) en dun (horizontaal). Het laat heel mooi meer inkt zitten in de ronding die ik zet op het papier, in de elleboog van de vorm. Dus bleek het toch beter geschikt voor het handschrift dat ik voor dit project ontwikkelde!
Vincent — ‘Toen ik voor dit project materiaal ging selecteren had ik eerder als tip van een collega dit penseel doorgekregen en ik dacht: ik bestel er eentje. Toen ik 'm voor het eerst even probeerde en één lijn zette, dacht ik wow!! Ik trok 'm naar de hoek en kreeg toen zo’n scherpe lijn en dat lukt gewoon niet met die da Vinci.’
Robert — ‘Dus je maakt voor ieder project een andere materiaalselectie met ook andere penselen?’
Vincent — ‘Je moet je materialen door en door kennen. Zo bouw je een bibliotheek van mogelijkheden op die later in een project van pas kunnen komen. Als kunstenaar moet je eigenlijk ook ambassadeur zijn van je eigen proces en techniek.’
Robert — ‘Je beheerst je materiaal duidelijk tot in de puntjes.’
Vincent — ‘Kalligrafie is een heel mooi medium om het verhaal te vertellen van hoe belangrijk materiaalkennis en materiaalonderzoek wel niet zijn...Probeer, experimenteer, kijk goed naar anderen — en heb niet meteen vaste doelen of rigide oordelen.’
Robert — ‘Je werkt vooral met platte penselen toch?’
Vincent — ‘Klopt’
Robert — ‘Maar meestal zijn ronde punten toch gebruikelijk in kalligrafie?’
Vincent — ‘Ja, vooral in de Oosterse kalligrafie.’
Robert — ‘En wat voor inkt gebruik je zoal?’
Vincent — ‘De Talens Oost-Indische inkt is een hele goede inkt, maar niet mijn favoriet. Dat is een Japanse inkt. Maar die Talens inkt is dus wel heel goed. Zo heb ik een werk jaren geleden gemaakt met Talens inkt op Hahnemühle papier dat jarenlang volop in de zon heeft gehangen en dat zwart is nog net zo zwart en intens als op de eerste dag.
In het algemeen is de kleurechtheid van inkt gewoon supergoed. Als je daar dan ook nog op goed papier bij werkt, dan blijft het vrijwel altijd heel mooi.’
Robert — ‘Wat is voor jou belangrijk bij inkt?’
Vincent — ‘Voor mij is het bij inkt belangrijk hoe vloeibaar het is en dat het niet te veel glanst als het opdroogt, het jarenlang kleurecht blijft en dat het megazwart is, ook als je zo droog werkt als ik.
Verder werk ik altijd op zuurvrij papier, dat is voor mij de standaard. Ook voor mijn schetsen. Zo heb ik bijvoorbeeld in 2015 een supergoed ding gemaakt, dat dan op studiemateriaal stond. Dat kan je eigenlijk niet meer tentoonstellen of verkopen.’
Dan laat Vincent ons zijn tekenboek zien. Als het boek opengaat verschijnen er pagina’s vol met tekeningen, de meeste gezet met penseel en inkt. Het is prachtig om te zien en ongelooflijk hoeveel details er tot op de millimeters waar te nemen valt door de techniek die hij heeft ingezet met het penseel. Het lijkt bijna drukwerk maar het zijn echt originelen met inkt op papier.
Vincent legt uit dat hij door één kant van zijn penseel op het papier neer te zetten en vervolgens uit te spreiden zijn penseel wel twee keer zo breed maakt. Door vervolgens het penseel ook aan de ander kant op het papier neer te zetten en met het penseel te slepen wordt het penseel weer dun en verkrijgt hij zijn unieke lijnen.
Vincent — ‘Zoals ik dit doe kunnen eigenlijk alleen linkshandigen. Mooi hoe alles zo weer samen komt.’
Robert — ‘Ik las dat je vertelde hoe je in jouw werk de samenhang van het leven of hoe het leven is opgebouwd terugziet. Dat je bent geïnteresseerd in de mystieke tegenstellingen die verborgen liggen in het werkproces, zoals de diepte van een plat vlak, transcendente tijd en ongrijpbare tactiliteit?
Vincent — ‘Kijk, ik weet veel van letters en dus over communicatie met elkaar. Niet alleen wát communiceer je, maar juist hoe communiceer je. Je kunt bijvoorbeeld een bepaald woord op misschien wel 2000 manieren opschrijven. Je kunt dus op 2000 manieren hetzelfde woord communiceren — dat fascineert me enorm.
Vincent — ‘Of wat voor verhaal kun je dan vertellen met één letter? Je kunt met een lijn namelijk heel veel vertellen; hoe is de lijn gezet bv. met een aarzeling, een trilling of een tegenstelling etc. Een lijn kan ook een soort levenslijn zijn en heeft een begin en een eind. Die twee kunnen ook weer samenkomen en dan heb je een cyclus. Die metaforen vind ik gewoon heel mooi en fascineren me. Door te focussen op de basis en het als een soort test set-up te zien, ga je steeds meer dingen begrijpen.
Ik mag me als kunstenaar de hele tijd in dingen verdiepen. Zo heb ik laatst een project gedaan over plankton en dan leer je ineens heel veel over dat thema wat me enorm fascineert. Ik bedenk dan wat is mijn functie hierin? Wel, ik ben een expert in kalligrafie en kan ik dan op de één of andere manier die twee vormen van enthousiasme samenbrengen?
Zo komen we ook steeds meer te weten over de natuur, of over hoe dieren met elkaar communiceren — ik zou met mijn werk vaker het verhaal van de wetenschap willen vertellen om iets meer bewondering te hebben voor hoe bijzonder onze omgeving is. Zo las ik onlangs dat we nu weten dat spinnen een deel van hun geheugen in het web opslaan. Dat is toch waanzinnig. Zo heb ik een geheugen in mijn hand zitten!’
Robert — ‘Ben je voor je gevoel zelf ook dingen aan het samenstellen of wat is volgens jou precies jouw creatie?’
Vincent — ‘Ik voel niet dat ik mezelf perse de credits wil geven voor alles. Misschien laat ik gewoon zien wat er al is. Uiteraard was er eerst geen streep en zodra ik die zet wel. Maar eigenlijk is wat ik doe gewoon een verplaatsing van materie. Dat papier was eerst onderdeel van een boom die ergens anders stond. De verf verplaats ik van een potje of bakje naar een uitgestrekte variant op een velletje. Kunst is eigenlijk gewoon een kwestie van dat je dingen zorg en aandacht geeft. Wat ik hier doe op de Biënnale is een afdruk van de energie die ik heb binnen een systematische aanpak— en als mijn aandacht dan heel goed is, verlies ik al het tijdsbesef en wordt het een soort meditatieve status. Ik wordt een soort doorgeefluik dat de betekenis dan kan voelen en zichtbaar kan maken.
Dit project gaat over zingeving. Het moet dus in eerste instantie eerst voor mij zin en betekenis hebben, alvorens ik dat aan iemand anders kan bieden. Dat heeft voor mij ook te maken met een bepaald soort oprechtheid en enthousiasme. Als ik dat voluit voel dan komt dat ook te liggen in het werk dat ik maak, vergeet ik alles om heen en voel ik vaak ook de grote emoties. Pas als ik dat zelf voel, kan ik dat ook via mijn werk bieden aan iemand anders.’
➽ Op verzoek van Vincent in het assortiment van GERSTAEKER opgenomen — deze papierrol gebruikte hij voor dit project in z'n tekenmachine.
Dit papier is 150 cm breed en 50 m lang — da's maar liefst 75 m² papier! De ene zijde heeft een fijne korrel, de andere zijde is iets gladder. Je kunt het oa. gebruiken voor grafiet, inkt, pastelkrijt, houtskool en linodruk. Opdikkend gewerkt, 180 g/m², LL. Kunstenaarskwaliteit met een prima prijs-kwaliteitverhouding!
➽ Speciaal gemaakt voor GERSTAECKER = exclusief bij GERSTAECKER — zo'n rol van 50 meter vind je nergens anders!
Dit gebroken witte, Chinese papier wordt gemaakt van 50% bamboestro, 30% salagovezels en 20% rijstcellulose. Het heeft een eerder wat grovere oppervlakte-structuur. Tegelijkertijd is dit papier echter zacht en fijn, karakteristiek voor vele Oosterse papieren. Hoewel het gramsgewicht van dit dunne papier slechts 30 g/m² is, is het extreem sterk.
WENZOU kun je bijvoorbeeld gebruiken voor hout- en linodruk, (inkt)tekeningen, klassieke sumi-e technieken en kalligrafisch werk. Verkrijgbaar op de rol, in vier verschillende maten.
Deze klassieker is het favoriete tekenboek van Vincent. Als papier wordt All-Media Cartridge papier met een gramsgewicht van 140 g/m² gebruikt. Dit heavy duty papier is een specialiteit van seawhite OF BRIGHTON. Het heeft een medium korrel en is gelijmd, zodat je het voor bijna alle droge én natte technieken kunt gebruiken.
Je kunt kiezen uit drie formaten in meerdere afmetingen — Vincent gebruikt graag DIN A3 in landschapsformaat.
TIP! Vincent werkt graag met een plat penseel, maar in deze range vind je maar liefst 12 verschillende penseelvormen.
Bijna iedereen kent deze inkt wel. Je kunt er mee tekenen, schrijven & kalligraferen — je kunt 'm zelfs in je airbrush gebruiken!
Over Vincent
Vincent de Boer (1988) is een bekend Nederlandse kunstenaar, woonachtig en werkzaam in Utrecht. Hij studeerde af aan de HKU in 2010 met een BA in Grafisch Ontwerp.
Kalligrafie als discipline en kunstvorm fascineert hem al sinds zijn jeugd — hij werd er door gegrepen en heeft zich er sindsdien in bekwaamd. Steeds zocht hij de grenzen er van op door zichzelf technische uitdagingen op te leggen.
Meer van Vincent?
Hij nodigt je van harte uit hem te volgen:
- Website — Vincent de Boer
- Newsletter — Vincent de Boer
- Instagram — Vincent de Boer
Over Jonas
De tekenmachine die Vincent gebruikt werd gemaakt door Jonas Wijtenburg — visual artist, sculpture and sculptural collaborations.
Meer van Jonas?
Hij nodigt je van harte uit hem te volgen:
- Instagram — Jonas Wijtenburg
Over Robert
Robert Rost is professioneel schilder en woont en werkt in Rotterdam. Hij heeft een staat van dienst op het gebied van muurschilderingen, studioschilderijen & portretten.
Naast zijn schilderpraktijk heeft hij veel ervaring met de kennisoverdracht over schildermaterialen en -technieken. Zo heeft hij lesgegeven aan de Willem de Kooning academie in Rotterdam en zette hij The Fine Art Collective op in Nederland, waarmee hij jarenlang vele academies en kunststudenten ondersteunde met clinics en projecten over materiaalgebruik in samenwerking met musea en professionele kunstenaars.
Met zijn grote passie voor schilderen heeft hij zich met veel onderwerpen en thema's beziggehouden, maar de laatste tijd legt hij zich voornamelijk toe op het thema Crowdpainting.
Meer van Robert?
Hij nodigt je van harte uit hem te volgen:
- Website — Robert Rost
- Instagram — Robert Rost
Over de h3h Biënnale
- Website — h3h Biënnale
De Biënnale werd gecureerd door Nanda Janssen.
- Website — Nanda Janssen
© 2025 — tekst: Vincent de Boer, Robert Rost & redactie Gerstaecker NL | © 2025 — beeld: Vincent de Boer, Fred Sonnega, Robert Rost & redactie Gerstaecker NL